Körfez ülkeleri arasında “askeri entegrasyon” adımı

Suudi Arabistan resmi ajansı SPA’da yayımlanan habere göre, Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Zirve’ye başkanlık etti.

Zirvede bölgesel ve uluslararası alandaki güncel gelişmelere dair bazı kritik konular ele alındı. Liderler, toplantıda ayrıca küresel meseleler karşısında ortak tutum sergilemek ve yürütülen çabaların koordinasyonunu sağlamak amacıyla görüş alışverişinde bulundu.

Üye ülkeler arasındaki dayanışmanın güçlendirilmesi ve bölgesel istikrarın korunmasına yönelik kararlılık da Zirve’de vurgulandı.

Suudi Arabistan’ın “El-İhbariyye” televizyon kanalı, Katar Emiri Temim bin Hamed, Bahreyn Kralı Hamed bin İsa Al Halife ve Kuveyt Veliaht Prensi Sabah Halid el-Hamad es-Sabah’ın Cidde’de Veliaht Prens tarafından karşılandıklarını bildirmişti.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) Dışişleri Bakanı Abdullah bin Zayid de Suudi mevkidaşı Faysal bin Ferhan tarafından karşılanırken Umman Sultanlığını temsil eden isme dair bilgi paylaşılmamıştı.

Körfez İşbirliği Konseyi (KİK); Suudi Arabistan, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Bahreyn ve Umman’dan oluşuyor.

Alınan kararlar

Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Genel Sekreteri Casim Muhammed el-Budeyvi, Suudi Arabistan’ın Cidde kentinde düzenlenen KİK Olağanüstü İstişare Toplantısına ilişkin açıklama yayımladı.

Cidde’de bir araya gelen KİK liderlerinin Orta Doğu’da yaşanan gerilimin yanı sıra İran’ın KİK ülkeleri ve Ürdün’e yönelik saldırılarını görüştüklerini aktaran Budeyvi, bölgedeki krizi sonlandırabilecek diplomatik çözüm yolları ve Körfez ülkelerinin güvenlik endişelerini giderecek anlaşma olanaklarının ele alındığına işaret etti.

Söz konusu ülkelerdeki sivil tesisleri ve altyapıyı hedef alan İran saldırılarının kınandığını belirten Budeyvi, KİK ülkeleri ve Ürdün’ün egemenliğine yönelik saldırılarda can ve mal kaybının yaşandığını hatırlattı.

Budeyvi, “Liderler, İran’ın söz konusu ülkelere yönelik saldırıların uluslararası hukuk ve iyi komşuluk ilkelerinin ağır ihlali anlamına geldiğini ifade etti. Bahsi geçen saldırılar, Körfez ülkelerinin İran’a duyduğu güvenin ciddi anlamda sarsmasına yol açtı. Bu güvenin yeniden tesisi için İran’ın ciddi adımlar atması gerekir.” ifadelerini kullandı.

Toplantıya katılan liderlerin, Birleşmiş Milletler Şartı’nın 51. maddesi uyarınca üye ülkelerin bireysel ve toplu meşru müdafaa hakkına sahip olduğunu teyit ettiklerini aktaran Budeyvi, herhangi bir KİK üyesine olabilecek saldırının tüm ülkelere yapılmış sayılabileceğine dikkati çekti.

Kriz sırasında zarar gören enerji tesislerinin hızlı şekilde yeniden devreye alındığına vurgu yapan Budeyvi, enerji arzının sürdürüldüğünü ve tedarik zincirindeki aksaklıkların giderildiğine işaret etti.

KİK liderlerinin ayrıca, İran’ın Hürmüz Boğazı’nda seyrüseferi engellemeye yönelik girişimlerini kesin şekilde reddettiğinin altını çizen Budeyvi, Hürmüz Boğazı’ndaki seyrüsefer güvenliğinin yeniden sağlanmasının önemine dikkati çekti.

Toplantıya katılan liderlerin, Körfez ülkeleri arasında ortak projelerin tamamlanmasının hızlandırılması talimatı verdiğini belirten Budeyvi, ulaştırma ve lojistik projeleri ile Körfez demiryolu projesinin hızla tamamlanmasının istendiğini kaydetti.

KİK ülkeleri arasındaki elektrik bağlantı projesinin öneminin değerlendirildiğini aktaran Budeyvi, ayrıca üye ülkeler arasında petrol ve doğalgaz boru hattı projesi ile su şebekesi bağlantı projesinin kurulmasına yönelik adımların hızlandırılması ve stratejik Körfez rezerv bölgelerinin oluşturulmasına ilişkin çalışmaların ilerletilmesi talimatının verildiğine işaret etti.

Budeyvi, KİK ülkeleri arasındaki askeri entegrasyonun güçlendirilmesi ve balistik füzelere karşı erken uyarı sistemi projelerinin hızlıca tamamlanmasının öneminin teyit edildiğini kaydetti.

BAE’nin OPEC’ten ayrılma kararı

BAE Enerji ve Altyapı Bakanlığından yapılan açıklamada, kararın ülkenin uzun vadeli stratejik ve ekonomik vizyonu ile değişen enerji profili doğrultusunda alındığı belirtilerek, özellikle yurt içi enerji üretimine yönelik yatırımların hızlanmasının bu adımda etkili olduğu ifade edildi.

Açıklamada, BAE’nin, OPEC’ten ayrılmasının ardından da piyasaya ilave üretimi kademeli ve ölçülü şekilde sunmaya devam edeceği, bunun talep ve piyasa koşullarıyla uyumlu şekilde yürütüleceği aktarıldı.

OPEC’e 1967’de Abu Dabi Emirliği üzerinden katılan BAE’nin 1971’de ülkenin kurulmasının ardından üyeliğini sürdürdüğü ve küresel petrol piyasasında istikrarın korunmasına aktif katkı sunduğu kaydedildi.

Söz konusu kararın BAE’nin küresel piyasa istikrarına yönelik taahhüdünü ve üretici ile tüketici işbirliğine dayalı yaklaşımını değiştirmediğinin, aksine ülkenin değişen piyasa ihtiyaçlarına daha hızlı yanıt verme kapasitesini güçlendirdiğinin altı çizildi.

BAE’nin üretim politikalarının sorumluluk ve piyasa istikrarı ilkeleri doğrultusunda şekilleneceğinin belirtildiği açıklamada, küresel arz ve talep dengesinin dikkate alınmaya devam edileceği bildirildi.

Açıklamada ayrıca, petrol, doğal gaz, yenilenebilir enerji ve düşük karbonlu çözümler dahil olmak üzere enerji değer zinciri boyunca yatırımların süreceği, küresel enerji piyasalarında istikrarın desteklenmesi amacıyla uluslararası ortaklarla aktif işbirliğinin devam edeceği kaydedildi.