İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, ajansın ABD’nin etkisi altında olduğunu ve ajansla ilişkilerde bir değişim görülmesinin mümkün olmadığını söyledi.
İran İslam Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, bugün Pazar günü 15 Kasım’da haftalık basın toplantısında gazetecilerin sorularını yanıtladı.
Bekayi sözlerinin başında isimsiz şehitlerin cenaze törenine ilişkin şunları söyledi: Dayatılmış savaşın isimsiz şehitleri için düzenlenen tören yalnızca savaş dönemini hatırlamak değil, aynı zamanda biz İranlıların tarihi, kimliği ve kültürü hakkında derin bir hatırlatmadır. Tüm şehitlerin ruhuna selam olsun.
Filistin Meselesi Çağdaş İnsanın Meselesidir
Bekayi, Filistin’deki gelişmelere ilişkin şunları söyledi: Siyonist rejim, Filistinlilere yönelik soykırım kampanyasında kıştan da medet umuyor ve Gazze’deki felaket tablosu her özgür insanın vicdanını sızlatıyor. Yağmur ve soğuk nedeniyle çok sayıda çocuk ve kadın hayatını kaybetti ve Gazze genelinde hâlâ soykırımla karşı karşıyayız.
Batı Şeria’daki durum da iyi değil. Batı Şeria’da gözaltılar ve işkence sürüyor ve halk her türlü yerleşimci saldırısıyla karşılaşıyor. Filistin’in mazlumiyetini dile getirmek, insanlık adına haykırmaktır. Filistin meselesi bir Arap ya da İslam meselesi değil, çağdaş insanın meselesidir.
Ajansla İlişkilerde Bir Değişim Görülmesi Mümkün Değil
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, Grossi’nin İran aleyhindeki tek yanlı raporuna tepki olarak şunları söyledi: Raporların yayımlanma biçimi konusunda ajansın yapısal bir sorunu var. Bu, ajansın üstesinden gelmesi gereken bir eksikliktir; ancak bunun kasıtlı olduğu izlenimi doğmaktadır.
Ajans, taraflı yaklaşımın etkisi ve ABD’nin nüfuzu altında önceki yönteminde ısrar ediyor. İran aleyhindeki tek yanlı rapor hem ajansın itibarına zarar vermiş hem de ajansın sorumluluğunu beraberinde getirecektir. İran’ın nükleer programı konusunda atmosferi tırmandırmak için bahane üretmenin hiçbir faydası olmamıştır.
Güvenlik Konseyi’nin iki daimi üyesi bu yaklaşımla hemfikir değildir ve bu konuda Konsey düzeyinde de bir tür bölünme yaşanmaktadır. Bu raporda yer alan bir husus, ajansın İran’a yönelik saldırıların eşi görülmemiş bir durum yarattığı gerçeğini kabul etmek zorunda kalmış olmasıdır. Buna rağmen ajansın, saldırıların asıl nedeninin ABD ve Siyonist rejimin askeri saldırganlığı olduğunu çok açık biçimde ifade etmesi beklenirdi. Ne yazık ki ajans bu saldırıların ardından bu apaçık gerçeği görmezden gelmiştir.
Bu durum sürdüğü sürece ajansla ilişkilerde bir değişim görülmesi mümkün değildir. Nükleer Silahların Yayılmasının Önlenmesi Antlaşması konusunda da kararın ilgili kurumlarda alınması gerekir. NPT üyesi olduğumuz sürece bu antlaşmadaki yükümlülüklere de bağlıyız.
Körfez İşbirliği Konseyi Ülkelerinden Tazminat İsteyen Taraf Biziz
Bekayi, Körfez İşbirliği Konseyi’nin İran aleyhindeki açıklamasına tepki olarak şunları söyledi: Bu iddiayı ciddiye almayın; kendileri de bunun ne kadar anlamsız olduğunu biliyor. Bu ülkeler ya da Körfez İşbirliği Konseyi genel müdürü, eski yarayı kaşıyamamaya dikkat etmelidir; bölge ülkelerinin Saddam rejimine verdiği destek henüz hafızalardan silinmemiştir.
Bugün bölge ülkelerinin Saddam’a yüz milyarlarca dolar yardım ettiğinden, askeri destek sağladığından kuşku yoktur. Bunlar belgelenmiştir ve İran’ın tarihsel talebidir. İran’a karşı askeri saldırganlığa aktif biçimde katıldıkları ve toprakları ile sularını düşmanların hizmetine sundukları bir durumda nasıl tazminattan söz edebiliyorlar?
ABD’li yetkililer, bu ülkelerin aktif biçimde yardım ettiğini açıkça ilan etmiştir. Bunu inkâr edebilirler mi? İran’a yönelik bazı saldırıların kaynağı oldukları ortadadır.
Uluslararası hukuka göre suç ortağı ve işbirlikçi sayılırlar, suçlara ortaktırlar; tazminat isteyen taraf biziz. Bu ülkelerin rol oynadığı tüm hususlar belgelenmiş, doğrudan açıklanmış ve tarafımızdan takip edilmektedir. İran’ın kendini savunma yönündeki eylemleri savunma niteliği taşımıştır.
Dünya, ABD’nin Diplomatik İddialarına Kuşkuyla Bakıyor
Bekayi, Tesnim’in ABD’nin müzakerelere ilişkin iddiaları hakkındaki sorusuna yanıt olarak şunları söyledi: Onların iç çekişmeleri bizi ilgilendirmez, ancak gerçek şu ki ABD diplomasiyi anlamdan yoksun bırakmıştır. Diplomasi gerilimi önlemek için bir araç olarak kullanılır, oysa ABD diplomasiyi pusu kurmak ve baskın düzenlemek için kullanmıştır.
Dünya, ABD’nin diplomatik iddialarına kuşkuyla bakıyor; özellikle ABD ile etkileşim konusunda ağır deneyimi olan İran, hiç kuşkusuz bu deneyimleri göz önünde bulundurmak zorundadır.
Çin ve Rusya ile İstişareler Aralıksız Sürüyor
Bekayi, Çin, Rusya ve ABD arasındaki üçlü toplantı ve İran’ın gündeme getirilmesine ilişkin şunları söyledi: Üç gücün bir başka küresel güç hakkında görüşmek istemesi tuhaf bir şey değildir.
Biz hem Rusya hem de Çin ile yakın temastayız; onlar stratejik ortaklarımızdır, tutumlarımızı iyi bilirler ve ABD’nin tek taraflı yaklaşımına karşıdırlar. Bölgede yaşananların ABD ve İsrail saldırganlığının sonucu olduğunu biliyorlar ve hiç kuşkusuz ABD’nin hesap vermesini istiyorlar. Çin ve Rusya ile istişarelerimiz aralıksız sürüyor ve sürekli görüş alışverişinde bulunuyoruz.
ABD Kendi Sloganlarına Hiç İnanmıyor
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, ABD’nin kendi insan hakları toplantısına katılmaktan kaçınmasına tepki olarak şunları söyledi: Bu, ABD’nin kendi sloganlarına hiç inanmadığını gösteriyor. ABD Dışişleri Bakanı, «elinde kılıç tutana haklardan söz etmeyin» demişti; uluslararası kurallara hiçbir değer vermiyorlar.
Son iki yılda ABD birçok uluslararası kurumdan çekildi. Aynı politikanın bir bölümü Uluslararası Ceza Mahkemesi konusunda da yaşanıyor. Bu gelişmeler, dünyanın, özellikle Avrupalıların ABD hakkında daha gerçekçi tutumlar benimsemesine yol açmalıdır.
Dün Gece Katar Heyetinin Tahran Ziyareti
Bekayi, dün gece Katar heyetinin Tahran’a yaptığı ziyarete ilişkin şunları söyledi: Gidiş gelişler vardır; her gidiş gelişin yeni bir müzakere süreci olması gerekmez. İran’ın çok sayıda komşusu vardır; bu ziyaretleri müzakere çerçevesinde görmeyin, ülkeler farklı alanlarda etkileşim içindedir.
İran, Egemenlik ve Temel Hakkından Vazgeçecek Taraf Değildir
Bekayi, ABD’nin İran’ın nükleer programından vazgeçmesi talebine ilişkin şunları söyledi: ABD’nin açıklanan politikası başından beri İran’ın nükleer enerjinin barışçıl kullanımına ilişkin hakkından vazgeçmesi yönündeydi, ancak İran egemenlik ve temel hakkından vazgeçecek taraf değildir.
Siyonist Rejim Avrupa Ülkelerinden Destek Devşirmeye Çalışıyor
Bekayi, Fransa ve Belçika’nın bu ülkelerdeki mağaza buzdolapları konusunda İran’a yönelttiği suçlamalara tepki olarak şunları söyledi: Avrupa ülkelerinin belge ihtiyacı duymadan sadece suçlama yöneltmesi alışkanlık haline gelmiştir; bu suçlamalar tamamen asılsızdır. Bir Amerikalı senatörün İran’ın çocukları mikrodalgada öldürdüğü sözü kadar asılsızdır.
Bu model Amerikalılar ve bazı Avrupa ülkeleri arasında yaygınlaşmıştır. Buzdolaplarına müdahale iddiasının kendi kusurlarını örtmeye yönelik olduğu görülüyor. Bu olaydan yaklaşık 5 ay önce Siyonist rejimin bir şirketi sistemlerin arızalı olduğunu söylemişti. Artık suçluyu kendiniz bulun.
Bu tür yalancı bayrak operasyonlarının Avrupa’da alıcısı vardır. Siyonist rejim, kendi emellerini ilerletmek için Avrupa ülkelerinden destek devşirmeye çalışıyor. Fransa hükümetinden İran’a yönelik bu suçlama sürecini durdurmasını talep ediyoruz; çünkü bu, uluslararası hukukla çelişmekte ve Fransa’nın sorumluluğunu beraberinde getirmektedir.
Hürmüz Boğazı’ndaki Mevcut Durumun Sorumlusu ABD’dir
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, kimyasal gübrenin Hürmüz Boğazı’ndan geçirilmesine yönelik taleplere ilişkin şunları söyledi: ABD ve Siyonist rejimin askeri saldırganlığının başladığı andan itibaren ve çatışmanın zirvesinde Birleşmiş Milletler’in ilgili birimleriyle temas halindeydik ve insani malzemelerin nakline yardıma hazır olduğumuzu bildirdik.
Birleşmiş Milletler başından itibaren İran’a yönelik saldırganlık konusunda tutum almakla yükümlüydü; BM yetkililerinin bu konuda sorumluluğu vardır. Şu anda bu durumun sebebi ve faili olan, gemilerin geçiş akışının bozulmasına yol açan tarafa hitap etmelidirler. Hangi görüşmede olursa olsun, bu durumun sorumlusunun ABD olduğunu unutmamalıyız.
Vance’in Müzakere Sürecinden Çekilmesi
Bekayi, Trump’ın yardımcısı JD Vance’in müzakere sürecinden çekildiğine dair raporlara ilişkin şunları söyledi: Farklı kişiler arasında anlamlı bir ayrım yapılmamalıdır. İran’a yönelik saldırganlığa Washington’da bile karar verilmiyor; ABD’nin politikasının dümenini başka bir yer çeviriyor.
Bizim için önemli olan ABD’nin eylemleridir, farklı kişilerin yer değiştirmesi değil.
Ajansın İran’daki Faaliyetlerindeki Aksama, ABD’nin Saldırgan Eylemlerinin Sonucudur
Bekayi, ajansın denetçilerin İran’a dönmesi talebine ilişkin şunları söyledi: Ajans, meselenin geçmişini göz önünde bulundurmadan İran’dan böyle bir talepte bulunamaz. Ajansın kendisi raporunda ABD ve Siyonist rejimin saldırganlığının erişimlerin kesilmesine yol açtığını söylemiştir.
Ajans, teknik bir kurum mu olacağına yoksa bazı ülkelerin etkisi altında mı kalacağına karar vermelidir. Ajansın İran’daki faaliyetlerindeki aksama, ABD ve Siyonist rejimin saldırgan eylemlerinin ve ayrıca ajansın bu eyleme karşı sessizliğinin sonucudur.
İran ve Irak Cumhurbaşkanlarının Türkiye’deki İstişareleri
Bekayi, İran ve Irak cumhurbaşkanlarının Türkiye’deki istişarelerine ilişkin şunları söyledi: İran ile Irak arasındaki her temas ve görüşmede ortak çıkar ve endişe konusu olan tüm meselelerin, özellikle sınır güvenliği ile ABD baskılarına rağmen ticari ve ekonomik ilişkilerin ele alınması doğaldır.
Her iki ülkenin liderleri ilişkilerin geçmişini bilmekte ve İran ile Irak’ın kalıcı komşular olduğunun, dostlukların böyle zamanlarda ortaya çıkması gerektiğinin farkındadır.
Hiçbir Askeri Saldırıyı Yanıtsız Bırakmayız
Bekayi, ABD’nin saldırıları ve müzakerelere olumlu yaklaşmamasına ilişkin şunları söyledi: Biz kendi işimize odaklanmış durumdayız ve kendi kabiliyetlerimize güveniyoruz. İran’ın diplomasi aracını kullanması, bir tarafa umut bağladığımız anlamına gelmez.
Hiçbir askeri darbe ve saldırıyı yanıtsız bırakmayız ve bunu pratikte kanıtlamışızdır.
Düşman, İran’a Zarar Vermek İçin Hakaret ve Küfürden Geri Durmuyor
Bekayi, askerlerin neden ABD’ye yanıt verdiği sorusuna şunları söyledi: Bazılarımız tam kapsamlı bir savaşta ve şer aktörlerle karşı karşıya olduğumuzu unutuyor. Böyle bir durumda iş bölümü ya da ülke içinde dile getirilen tartışmalar, kimsenin gevşeklik göstermesi için bir neden değildir. Karşı tarafın İran’a saldırı konusunda bir çerçevesi var mı? Onların diplomatları her an saldırmaya hazır bekliyor. İran’a zarar vermek için hakaret ve küfürden geri durmuyorlar.
ABD’nin Lübnan’a Müdahalesi
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, ABD’nin Lübnan’a müdahalesine tepki olarak şunları söyledi: Bu soruyu Lübnan halkının sorması gerekir; Lübnan meselesinin ABD ile ne ilgisi var? Kilometrelerce uzaktan bölgeye gelip sürekli müdahale ediyorlar.
Öte yandan, «bölge meselelerinin bölge ülkeleriyle ne ilgisi var» diyorlar; 1953 Darbesi’nde de «İran’ın durumunun size ne ilgisi var» demişlerdi. Ancak yanıt şudur: Bölge halklarının kaderi sizinle hiç ilgili değildir.
Nükleer Ayrıntılar Konusunda Görüşmemiz Olmadı ve Yok
Bekayi, İran’ın nükleer taviz verip vermeyeceği sorusuna şunları söyledi: Hayır. Nükleer ayrıntılar konusunda görüşmemiz olmadı ve yok.
İran’ın ABD ile Doğrudan Müzakere Koşullarına Tepki
Bekayi, İran’ın ABD ile doğrudan müzakere koşullarına tepki olarak şunları söyledi: Bizim meselemiz doğrudan ya da dolaylı olmak değil; bunlar tali tartışmalardır. ABD ile müzakere ettik ve sonuca vardık, ancak iki hafta bile dayanmadı ve bunun doğrudan ya da dolaylı olmakla ilgisi yoktu.
Asıl mesele, diplomasinin yaygın anlamıyla karşı tarafın haklarına saygı duymaktır. Diğer raporlar sadece tahmindir.
Almanya, Siyonist Rejime Silah Bağışı Konusunda Hesap Vermelidir
Bekayi, Siyonist rejimin silahlandırılması ve Almanya’nın bu rejime yardımı ile silah bağışına ilişkin şunları söyledi: Almanya’nın İsrail rejimine silah sevkiyatı örtülü bir mesele değildir. Almanya, ABD’den sonra İsrail’e en büyük silah tedarikçisi ülkedir.
Almanya kendisini sorumluluktan kurtaramaz. İran’a verilen tüm zararlardan Almanya ve İsrail rejimine silah sağlayanlar hesap vermelidir.
ABD, Dünya Kamuoyuna Hesap Vermelidir
Bekayi, bir ABD’li yetkilinin İran aleyhindeki hakaretine tepki olarak şunları söyledi: Terörist sadece bir kelime değil, Amerikalıların bize karşı işlediği bir eylemdir. ABD, dünya kamuoyuna hesap vermelidir.
Cinayetler Minab ve Lamerd’de işlendi ve sürekli hesap vermekten kaçıyorlar. Şimdi endişelenmeleri kendi eylemlerinden kaynaklanıyor ve dünya kamuoyu onların eylemlerini reddediyor.
Komşu Ülkelerle Yakın Etkileşim İçinde Her Meseleyi Çözmeye Kararlıyız
Bekayi, Irak ile sınır sorunlarına ilişkin şunları söyledi: Bölge ülkeleri durumun iyi farkındadır ve iyi komşuluğa bağlıdır. Komşu ülkelerle yakın etkileşim içinde her meseleyi çözmeye kararlıyız.
ABD’li Yetkililer Kendi Halklarına Hiç Önem Vermiyor
Bekayi, ABD’deki uçuş aksamalarına ilişkin şunları söyledi: Açıklamalarında teçhizat ve altyapının eskimesi riskinden söz ettiler; ancak ABD kamuoyu hiç kuşkusuz şunu soracaktır: İran’da silah satın almaya ve katliam yapmaya harcamak yerine kendi seyir teçhizatınızı güncellemek daha iyi olmaz mıydı?
ABD’li yetkililer kendi halklarına hiç önem vermiyor; tüm dertleri, bölgede katliamdan başka bir eylemi olmayan bir rejimi desteklemektir.
Ajansın Tahran’daki Gizli Tesislere İlişkin Tahminlerine Tepki
Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü, ajansın Tahran’daki gizli tesislere ilişkin tahminlerine tepki olarak şunları söyledi: Ajans kendisini bu teknik olmayan tahmine mahkûm etmiştir.
Ajansın erişimden mahrum bırakıldığını kendisi söylemiştir; ancak bu durumdan kurtulmak için tahminlere yönelmesi, ajansın ve bölgemizin hiçbir sorununu çözmez.
Zenginleştirme Hakkı, NPT Üyeliğimiz Temelinde Doğmuştur
Bekayi, Almanya’nın İran’ın nükleer programı konusunda ABD ile koordinasyonuna ilişkin şunları söyledi: Almanya ve Fransa’nın ABD’ye tabi olmalarıyla neden övündüklerini bilmiyorum.
Almanya ve Fransa, BRİT kapsamında sorumluluk sahibiydiler, ancak yükümlülüklerinden geri döndüler. Bu, iki ülkenin uluslararası eylemlerinde kararlılıktan yoksun olduğunu gösteriyor. Bu tür tutumlar, yayılmanın önlenmesi rejimine darbe vurmaktadır. Zenginleştirme hakkı, NPT üyeliğimiz temelinde doğmuştur.
Papa’nın İran’a Karşı Savaşa İlişkin Açıklamaları
Bekayi, Papa’nın İran’a karşı savaşa ilişkin açıklamalarına dair şunları söyledi: Papa, çok önce aynı dayatılmış savaş sırasında açık bir tutum almış ve ABD ile yetkililerinin sert tepki göstermesine yol açmıştı.
Önemli olan, ABD ve Siyonist rejimin saldırılarının kamuoyunun büyük çoğunluğu tarafından kınanmış olmasıdır; tüm dini liderlerin bu konuda ahlaki sorumluluğu vardır ve tutumlarını açıklamalıdırlar.
(Tesnim)













Leave a Comment
Your email address will not be published. Required fields are marked with *