Trump ile İspanya arasındaki gerilim artıyor

In Güncel
13 Mart 2026
iktibas-

İspanya İsrail’deki büyükelçisini geri çağırması ve üslerini kullandırmaması üzerine, Trump İspanya’ya ve Sanchez’e yönelik sert açıklamalar yaptı. İspanya’nın buna yanıtı gecikmedi, İspanya başbakan yardımcısı aşırı solcu Diaz hem Trump’ı eleştirdi, hem AB liderlerinin ABD’ye ‘köle’ gibi davrandığını söyledi. İspanya Dışişleri Bakanı da “hiçbir şekilde korkmuyoruz” açıklaması yaptı.

İspanya’yı 3 Mart’ta “tüm ticari ilişkileri kesmekle” tehdit eden ABD Başkanı Trump, 11 Mart’ta yaptığı açıklamada, “İspanya işbirliği yapmıyor.” diyerek, İspanya’nın diğer NATO ülkelerinden farklı olarak savunma harcamalarını artırmamasını da eleştirdi.

Beyaz Saray’da helikoptere binmeden önce basına konuşan Trump, İspanya’nın İran saldırıları konusundaki tavrını eleştirdi ve “İspanya ABD ile işbirliği içinde değil. Bence çok kötü bir durumdalar. İspanya iyi bir durumda değil” dedi.

İspanya ile ticareti kesip kesmeyeceğine ilişkin soruya ise, “Onların ne yaptığını bilmiyorum. NATO için kötü bir şey bu. Korunuyorlar, paylarını ödemiyorlar ve bunu yıllardır yapıyorlar. İyi haber vereyim size, İspanya halkı harika, liderleri ise çok da iyi değil” dedi.

İspanya’dan yanıt

Dışişleri Bakanı Jose Manuel Albares, İspanya devlet televizyonu TVE’ye 12 Mart’ta verdiği demeçte, ABD Başkanı Trump’ın birçok ülke ve bazı başkanlar hakkında yorumlar yaptığını hatırlatarak, “Bundan hiçbir şekilde korkmuyoruz.” dedi.

Albares, İspanya’ya yönelik tek taraflı bir eylemin olmayacağını savunarak, Avrupa Birliği’nin ortak ticaret politikası olduğunu ve Brüksel’in bunu uygulama yetkisine sahip olduğu kaydetti.

Diğer yandan İspanya hükümetinin “Savaşa hayır” söyleminin “birçok ülke ve milyonlarca kişi tarafından savunulduğunu” dile getiren Albares, “İran’a yönelik saldırıları güçlendirecek ve kaosa yol açacak hiçbir müdahale ve tavır sergilemediklerini” ifade etti.

Albares, İsrail’deki diplomatik temsilcilik seviyesini büyükelçilikten maslahatgüzar seviyesine düşürmeleriyle ilgili sorulara da cevap verdi.

Diplomatik temsil seviyesini düşürmek için dün görevden alınan İspanyol büyükelçinin 6 aydan uzun bir süre önce istişareler için merkeze çağırıldığını hatırlatan Albares, “O tarihten bu yana hakaret ve iftiralara rağmen Netanyahu hükümetiyle mümkün olan en iyi ilişkileri sürdürmeye çalıştıklarını ancak karşılık verilmediği için İspanya’nın Tel Aviv’deki büyükelçiliğinin temsilini, İsrail’in Madrid’deki temsilciliğiyle tam olarak aynı seviyeye indirmeye karar verdiğini” açıkladı.

İsrail’le ilişki maslahatgüzar seviyesine düşürüldü

İspanya’da azınlık sol koalisyon hükümeti, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırıları nedeniyle uluslararası gerilimlerin yaşandığı bir dönemde, İsrail’deki İspanya Büyükelçisi Ana Maria Salomon Perez görevden aldı, İspanya’nın İsrail’deki diplomatik temsili maslahatgüzar seviyesine düşürdü.

İspanya Dışişleri, Avrupa Birliği ve İşbirliği Bakanı Jose Manuel Albares tarafından yapılan Salomon Perez’in görevden alınma önerisi, dün yapılan Bakanlar Kurulu toplantısında görüşülüp karara bağlanırken, karar 11 Mart’ta Resmi Gazete’de yayımlandı.

Temmuz 2021’den bu yana İspanya’nın Tel Aviv Büyükelçisi olan Salomon Perez, hükümetin Filistin’i tanıma ve Gazze’ye verdiği desteklerle ilgili İsrail ile yaşanan diplomatik kriz bağlamında 9 Eylül 2025’te istişare için Madrid’e çağrılmış ve o tarihten beri İsrail’e dönmemişti.

Büyükelçi Salomon Perez’in görevden alınmasıyla İspanya’nın İsrail’deki en üst diplomatik temsilcisi maslahatgüzar seviyesine düşürülmüş oldu.

Bu arada, İspanya’nın Filistin Devleti’ni tanıdığı tarih olan Mayıs 2024’ten bu yana İsrail’in Madrid’de bir büyükelçisi bulunmuyor.

İsrail’in İspanya’daki en üst diplomatik temsilcisi olarak maslahatgüzar Dana Erlich görev yapıyor.

Trump, Merz görüşmesi sırasında İspanya’ya çaktı

Donald Trump, 3 Mart’ta Oval Ofis’te Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile yaptığı görüşme sırasında İspanya’yı hedef almış, Sanchez yönetiminin NATO’nun güncellenen savunma harcamaları hedeflerini kabul etmemesi nedeniyle İspanya’ya ticari yaptırım ve ambargo uygulanabileceğini söylemişti.

İspanya’nın, İran’a saldırılarla ilgili olarak ABD’nin üslerini kullanmasına izin vermediğini açıklayan Trump, bu ülkeyle ticareti sonlandıracaklarını duyurmuştu. “İspanya berbat davrandı” diyen Donald Trump, Hazine Bakanı Scott Bessent’e tüm ilişkileri kesmesini söylediğini belirterek, “İspanya ile hiçbir ilişkimiz olsun istemiyoruz” demişti.

Toplantıda Trump’ın İspanya’yı hedef alan sözlerine Merz’in kamuoyu önünde yanıt vermemesi İspanya’da büyük tepki çekti. İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares, Merz’i bir Avrupa Birliği ortağını savunmamakla eleştirdi. İspanyol basını da Merz’i “korkaklıkla” suçladı.

Başbakan yardımcısı aşırı solcu Diaz: Trump’tan korkmuyoruz

İspanya Başbakan Yardımcısı Yolanda Díaz, Politico’ya 12 Mart’ta verdiği röportajda Merz’i hedef aldı. Díaz, Avrupa’nın kritik bir dönemden geçtiğini belirterek “Bugün Avrupa’nın ihtiyacı olan şey Trump’a bağlı vassallar değil, gerçek liderliktir” ifadelerini kullandı.

Díaz ayrıca, Brüksel’in ABD ve İsrail’in geçen ayın sonlarında başlattığı ve Tahran’ın bölge genelinde füze ve insansız hava aracı saldırılarıyla karşılık vermesiyle Ortadoğu’da kargaşaya yol açan “tamamen gayrimeşru” İran savaşına karşı sert bir şekilde karşı koyması gerektiğini de sözlerine ekledi.

Díaz, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’i İran’a yapılan saldırıyı derhal kınamamakla eleştirdi ve Birleşmiş Milletler Şartı’nda yer alan aynı uluslararası hukuk ilkelerini savunmak için hızla sesini yükseltmesi gerektiğini söyledi.

Diaz, “Avrupa, uluslararası hukukun, insan haklarının ve demokrasinin yanında yer almalıdır”. “İçinde bulunduğumuz zamanlar göz önüne alındığında, hiçbirimiz sessiz kalmayı göze alamayız.” dedi.

Sözleri, Avrupa’nın en önemli Trump eleştirmeni rolünü üstlenen ve Washington’ın İran’a yönelik ” haksız ve tehlikeli askeri müdahalesini” defalarca kınayan İspanya Başbakanı Pedro Sánchez’in sözleriyle örtüşüyordu .

Bu hafta Alman Şansölyesi Friedrich Merz’i Trump’a “saygı duruşunda bulunmakla” eleştiren Díaz, AB’nin ABD başkanına yönelik tutumunun ciddi iç sonuçlar doğurabileceğini savundu. “Gerçek şu ki, Avrupalı vatandaşlar İran’daki gayrimeşru savaşa karşılar” dedi. “AB, bu savaşı destekleyerek, genellikle aşırı sağın yükselişini de körükleyen Avrupa şüpheciliği duygusunu artırabilir.” ifadesini kullandı.

İspanya’nın tutumunun diğer AB liderleri tarafından da giderek daha fazla desteklendiğini ekleyen Diaz, İtalya’nın sağcı başbakanının bile Pazartesi günü, savaşın “uluslararası hukuk kurallarının ihlali” anlamına geldiğini söylediğini belirtti.

Diaz’ın görüşüne göre Trump, Avrupa için AB’nin farkına varamadığı varoluşsal bir tehdit oluşturuyor.

“Geçen yılın Aralık ayında Bay Trump, Avrupa’yı hedef aldığı ve açıkça ‘bizden bıktım’ dediği stratejik bir belge yayınladı” dedi, Trump yönetiminin sert Ulusal Güvenlik Stratejisi’ne atıfta bulunarak. Metin, kıta üzerinde merkantilist bir avantaj elde etmeye odaklanan “Önce Amerika” yaklaşımını Avrupa’ya yönelik olarak detaylandırıyor.

Sánchez’in koalisyon hükümetindeki küçük ortak olan aşırı solcu Sumar partisinin lideri Díaz, ABD başkanının tuhaf kamuoyu açıklamalarının, ekonomik hedeflere dayanan bloğa karşı derin bir düşmanlığı gizlediğini savundu. “Yaptığı her şeyde çılgınca bir hava var, ama özünde bu eylemlerin motivasyonu ABD’deki ekonomik çıkarlardan kaynaklanıyor” diye savunan Diaz, “Avrupa’nın artık tamamen uyanması gerekiyor.” dedi.

Diaz, AB liderlerini ABD başkanına karşı “kölece” bir tavır takınmakla eleştirdi ve bu yaklaşımın “aptalca olduğunu, çünkü Bay Trump’ın kendisine bağlı olmaya çalışanlara saygı duymadığının açık olduğunu” sözlerine ekledi.

İspanyol kamu yayın kuruluşu RTVE’ye de konuşan Yolanda Diaz, Gazze ve Orta Doğu’da savaşlar yoğunlaşırken Avrupa’nın uluslararası hukuku savunmada başarısız olduğunu söyledi. Diaz, “Birçok devlet başkanının sessiz kalması utanç verici bir durum” dedi. “Gazze’de soykırım görüyoruz, Trump istediğini yapıyor ve şimdi de gayrimeşru ve yasadışı bir savaş daha var ve kimse bir şey söylemiyor.”

Diaz, özellikle von der Leyen’i hedef alarak, son dış politika duruşunu “uygunsuz” olarak nitelendirdi ve Avrupa Komisyonu’nu artan uluslararası istikrarsızlık anında harekete geçmemekle suçladı.

“Uluslararası hukukun önemsiz olduğunu söyleyemezsiniz. Bir demokrat bunu söyleyemez, hele ki Avrupa Komisyonu Başkanı hiç söyleyemez” dedi ve von der Leyen’in bu hafta başında büyükelçilere yaptığı ve Avrupa’yı daha gerçekçi bir dış politika benimsemeye çağırdığı konuşmasına atıfta bulundu.

Diaz, Trump’ın AB’nin sadece “yoluna engel olduğunu” ve “dünyadaki bu güçlü aktörü ortadan kaldırmayı” hedeflediğini açıkça belirttiğini söyledi. “Ancak ABD’ye olan teknolojik, enerji ve finansal bağımlılığımızı azaltmak ve bu önemli ekonomik ve siyasi alanı korumak için önlemler almak şöyle dursun, Trump’ın çıkarlarına boyun eğiyoruz” dedi, “Avrupa, Washington ve Pekin arasında hiçbir şey yapmadan duramaz” diye ekledi.

Ayrıca, ABD tarzı daha fazla serbestleşmenin blok genelinde daha fazla ekonomik güvensizliğe yol açacağı ve aşırı sağ hareketlerin yükselişini körükleyebileceği konusunda da uyarılarda bulundu.

Diaz, AB liderliğine yönelik eleştirilerine rağmen, İspanya hükümetinin Brüksel’de net bir tavır sergilediğini söyledi. “Bugünkü İspanyol hükümeti ahlaki bir ışık kaynağıdır” iddiasında bulunan Diaz, “Avrupa’nın kalbinde açıkça konuştuk, barış, uluslararası hukuk ve demokrasi bayrağını yükselttik.” dedi.

Diaz, hükümetin İran savaşı kaynaklı ekonomik krizin etkilerini gidermek için Salı günü yeni ekonomik ve sosyal önlemler açıklayacağını da sözlerine ekledi. Beklenen önlemler arasında, artan enerji maliyetleriyle karşı karşıya kalan işçiler ve şirketler için geçici istihdam programları gibi mekanizmaların yanı sıra kira dondurma ve tahliye yasağı da yer alacak. Diaz, “Kimseyi işten çıkarmak zorunda değilsiniz” dedi. “Şirketlere destek olmak ve çalışanları korumak için mekanizmalarımız var.” diye ilave etti.