ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’a ilişkin açıklamaları, AB üyelerinin savunma harcamalarını artırma yönündeki istekleri, Kanada’ya yönelik iddiaları Atlantik ittifakında tarihinin en büyük krizinin yaşanmasına neden oluyor. Fransa, AB’nin kendini askeri güç olarak koruma yeteneği kazanması yönündeki çıkışları dikkat çekiyor.

NATO’nun en büyük gücü ABD’nin koruma yaklaşımının zayıfladığı bölgelerden biri Avrupa ise diğeri de Ortadoğu.

ABD’nin üst düzey desteğinde Gazze’de katliam yapan İsrail’in çevresinde de “düşman devlet” kalmadı.

İran’ın Ortadoğu’da geriletilmesi, İsrail’in BAE ile ortaklık kurarak Yemen, Sudan ve Somali bölgesine kendi çıkarları doğrultusunda girişimler başlatmasına neden oldu.

Bu kapsamda Sudan, Güney Sudan’ın ayrılmasının ardından kalan topraklar da meşru hükümet ve İsrail-BAE desteğindeki Hızlı Destek Kuvvetleri’nin kontrol ettiği bölgeler olarak fiilen ikiye bölünmüş durumda.

Somali’nin kuzeyinde henüz hiçbir devletin tanımadığı Somaliland, ilk olarak İsrail tarafından tanındı.

BAE, Yemen’de açıktan Suudi Arabistan ile karşı karşıya geldi ve Riyad’ın baskısı üzerine bu ülkeden askerlerini çekmek zorunda kaldı.

Suudi Arabistan Basra Körfezi’nde İran baskısı altındayken, batısındaki Kızıldeniz’den de kendisini kuşatma altında hissetmeye başladı.

Mısır, Nil’in su sorunu nedeniyle Etiyopya ile yaşadığı soruna Sudan’dan gelen göçmen sorununu ekledi. Kahire, BAE-İsrail destekli Hızlı Destek Kuvvetleri’ne malzeme taşıyan konvoyu Libya’da havadan vurmak zorunda kaldı. Mısır’ın bu nedenle Libya’nın doğusundaki Hafter yönetimiyle de arası bozulmuş durumda.

Türkiye, Suudi Arabistan ve Mısır’ın Somali ve Sudan’da birbirlerine yakın politika izleniyor. Bu üç ülkeye Pakistan eklendi. Pakistan’ın Sudan’a satmayı planladığı uçakların maliyetinin Suudi Arabistan tarafından karşılanması düşünülüyor. Pakistan nedeniyle Hindistan’ın da ittifak arayışının karşı tarafına geçmesi olasılığını gündeme getiriyor.

Artan güvenlik kaygıları nedeniyle Türkiye, Pakistan, Suudi Arabistan ve Mısır’ın ittifak arayışı henüz görüşmeler düzeyinde bulunuyor. Diplomatik kaynaklar görüşmeleri doğrularken, ittifakın somutlaşması önümüzdeki dönemde belli olacak.

(Cumhuriyet)