İngilizlerle toplantı

Kuveyt Dışişleri Bakanı Abdullah el-Yahya’nın başkanlığında, İngiliz Dışişleri Bakanı Yvette Cooper’ın eş başkanlığında ve KİK ülkelerinin dışişleri bakanlarının katılımıyla New York’ta düzenlenen toplantıda, Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Genel Sekreteri Casim el-Budeyvi konuştu.

KİK Genel Sekreteri El-Budeyvi burada yaptığı açıklamada, Birleşik Krallık ile stratejik diyalog için düzenlenen bakanlar toplantısının, iş birliğini güçlendirme ve yenilenen bir ortaklık geliştirme kararlılığını yansıttığını; bu kararlılığın beklentileri yansıtmak, somut girişimler ve pratik projelerle mevcut aşamanın gerekliliklerini karşılamak ve siyasi iradeyi somut başarılara dönüştürmek olduğunu belirtti.

El-Budeyvi, Filistin devletini tanıyan Birleşik Krallık’ın ‘tarihi ve cesur’ kararını övdü ve bu kararın ‘adalet ve uluslararası meşruiyete olan sıkı bağlılığı yansıttığını ve Filistin halkına özgürlük ve bağımsızlık yolunda bir umut ışığı verdiğini’ savundu.

El-Budeyvi bu kararı, ‘bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasının bölgede adil, kapsamlı ve kalıcı bir barışın sağlanmasının tek yolu olduğu mesajını açıkça veren bir adım’ olarak değerlendirdi.

El-Budeyvi, KİK ile Birleşik Krallık arasındaki stratejik ortaklığın sağlam tarihsel temellere dayandığını ve bölgesel ve uluslararası düzeyde güvenlik, istikrar ve refah sağlamayı amaçladığını bildirdi.

El-Budeyvi, 2022 yılında İngilizlerin Körfez ülkelerine yaptığı yatırımların 200 milyar doları aştığını, Körfez ülkelerinin İngiltere’ye yaptığı yatırımların ise 60 milyar doları aştığını belirterek, 2023’te yaklaşık 32 milyar dolara ulaşan ticaret hacmine dikkat çekti.

El-Budeyvi, “Bu göstergeler, iki taraf arasındaki serbest ticaret anlaşmasının sonuçlandırılması için fırsatın olgunlaştığını gösteriyor. Söz konusu anlaşma, tüm ekonomilerimize fayda sağlayacak ve birçok alanda iş birliği için daha geniş perspektifler açacak. Müzakereler uzadı ve anlaşmanın imzalanması artık bu ilişkileri ilerletme konusundaki ortak arzumuzu teyit edebileceğimiz tek çıkış yolu” ifadelerini kullandı.

El-Budeyvi, özellikle çeşitli İngiliz üniversitelerinde okuyan Körfez ülkelerinden gelen öğrencilerin sayısındaki artış ve Londra’nın vize başvuru sürecinde sağladığı özel imkanlar sayesinde Körfez ülkelerinden gelen turist sayısındaki yükseliş göz önüne alındığında, bu tarihi stratejik ilişkilerin akademik ve bilimsel alanlar da dahil olmak üzere birçok düzeyde ulaştığı yüksek konuma duyduğu gururu dile getirdi.

KİK ve İngiltere’den ortak açıklama

KİK ve İngiltere, Gazze’de savaşı sona erdirme ve Filistin meselesine çözüm bulma taahhüdünde bulundu. Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ve İngiltere, Gazze Şeridi’nde savaşı bitirecek ve Filistin meselesine kalıcı adil bir çözüm getirecek çabalara desteklerini teyit etti.

KİK Genel Sekreteri Casim el-Budeyvi ve üye ülkelerin dışişleri bakanları, Birleşmiş Milletler (BM) 80. Genel Kurulu için bulundukları New York’ta İngiliz mevkidaşları Yvette Cooper ile bir araya geldi.

Görüşmenin ardından yapılan ortak açıklamada, New York’taki buluşmada bölgesel çekişmelerin çözümü için ortak çalışma ve barışa desteklerini ifade ettikleri belirtildi.

KİK üyesi Bahreyn’in BM Güvenlik Konseyi’nde 2026-2027 yılları arasında görev yapmasının memnuniyetle karşılandığı açıklamada, KİK ve İngiltere’nin istikrarsızlığın sürdüğü bölgelerde barışın sağlanması için birlikte çalışmaya devam etme kararı aldıkları kaydedildi.

İsrail’in 9 Eylül’de KİK üyesi Katar’a gerçekleştirdiği saldırının kınandığı açıklamada, söz konusu saldırıyla Katar egemenliğinin açıkça ihlal edildiği hatırlatıldı.

Katar’ın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne desteklerinin vurgulandığı açıklamada, Katar’a yönelik saldırının Gazze’de ateşkes müzakerelerini baltaladığına dikkat çekildi.

Katar’ın Hamas ile İsrail arasında üstlendiği arabuluculuk rolüne desteklerinin yinelendiği açıklamada, İsrail’in insani yardımların girişine izin vermeyerek Gazze’de insani krizin derinleştirilmesi kınandı.

KİK ve İngiltere ortak açıklamasında, Gazze’de savaşı bitirecek ve Filistin meselesinde kalıcı adil çözümü getirecek her türlü çabayı destekledikleri ifade edildi.

ABD ile zorunlu ortaklık

Budeyvi, KİK Ülkeleri Dışişleri Bakanlarının, New York’ta düzenlenen Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 80. oturumu çerçevesinde ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile yaptığı toplantıda konuştu.

Genel Sekreter Budeyvi, KİK ülkelerinin ABD ile ortaklığının “herkes için güvenliği garanti eden stratejik bir zorunluluk” olduğunu belirtti.

Konsey’in, İsrail’in 9 Eylül’de Katar’a yaptığı saldırıyı kınadığını yineleyen Budeyvi, Körfez ülkesine yapılan herhangi bir saldırının, konseyin tüm ülkelerine yapılmış saldırı olarak değerlendirileceğini ifade etti.

İngiltere ile yapılan toplantıya ilişkin KİK açıklaması

İngiltere ile New York’ta yapılan görüşmeye dair, Konsey tarafından verilen haberde şu ayrıntılar yer aldı:

Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Genel Sekreteri Sayın Jasem Mohamed El-Budeyvi, bugünkü toplantının, iş birliğini güçlendirme ve bu yenilenen ortaklığı, hedeflerimizi yansıtacak ve somut girişimler ve pratik projelerle mevcut aşamanın gerekliliklerini karşılayacak şekilde geliştirme konusundaki ısrarımızı vurguladığını ve ayrıca siyasi irademizi, iki taraf arasındaki stratejik ortaklığın güçlendirilmesine katkıda bulunacak somut başarılara dönüştürmeyi hedeflediğini belirtti.

Bu açıklamalar, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu’nun 80. oturumu vesilesiyle, bugün, 24 Eylül 2025 Çarşamba günü, Amerika Birleşik Devletleri’nin New York eyaletinde düzenlenen İşbirliği Konseyi ve Birleşik Krallık (BK) arasındaki Stratejik Diyalog Bakanlar Toplantısı sırasında yapıldı.

Toplantı, Kuveyt Dışişleri Bakanı ve mevcut oturumun Başkanı Sayın Abdullah Ali El Yahya ve Birleşik Krallık Dışişleri, Milletler Topluluğu ve Kalkınma İşleri Bakanı Sayın Yvette Cooper’ın ortak başkanlığında, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin Dışişleri Bakanlarının katılımıyla gerçekleşti.

Körfez İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri Sayın, konuşmasının başında Birleşik Krallık Dışişleri, Milletler Topluluğu ve Kalkınma İşleri Bakanı Sayın’ı memnuniyetle karşılayarak, “Toplantımız tarihi bağların derinliğini yansıtmakta ve işbirliğini artırma ve bu yenilenen ortaklığı, hedeflerimizi yansıtacak ve mevcut aşamanın gerekliliklerini karşılayacak şekilde geliştirme konusundaki ısrarımızı teyit etmektedir” dedi.

Sayın Bakanımızı bu görevi üstlenmesi dolayısıyla tebrik etti. “İkili ilişkilere hizmet etmek için çalışmayı dört gözle bekliyoruz.” dedi.

Ekselansları ayrıca, “Bugünkü toplantımız son derece tehlikeli bölgesel ve uluslararası koşullar altında gerçekleşmektedir ve İsrail’in Katar Devleti’ne yönelik vahşi saldırısını, egemenliğini ve toprak bütünlüğünü açıkça ihlal eden, uluslararası hukuku ve Birleşmiş Milletler Şartı’nı ihlal eden, bölgenin güvenliği ve istikrarına tehdit oluşturan ve Katar Devleti’nin ve ortakları Mısır Arap Cumhuriyeti ve Amerika Birleşik Devletleri ile birlikte Gazze Şeridi’nde ateşkes anlaşmasına varmak ve rehine ve tutukluları serbest bırakmak için yürüttüğü yoğun çabaları doğrudan baltalayan bu saldırıyı kınıyoruz. Bu saldırının ardından Doha’da iki acil zirvenin toplanması, Körfez ve Arap-İslam ülkelerinin saldırıyı reddetme konusundaki ortak tutumunu yansıtmaktadır. Zira iki zirve de, İsrail işgal güçleri tarafından gerçekleştirilen bu iğrenç suç eylemini kınayan açık ve kararlı açıklamalar yapmış ve katılımcı ülkelerin, İsrail saldırısı karşısında Katar Devleti’ni destekleme ve sonuçlarından tamamen sorumlu tutma konusundaki oybirliğiyle verdikleri taahhüdü teyit etmiştir.” ifadelerini kullandı. “Saldırgan eylemlerinin ve caydırıcı ve hesap verebilir kılıcı acil uluslararası eylem ihtiyacının farkındayız.”

Ayrıca Sayın başkanımız, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin güvenliğinin bölünmez bir bütün olduğunu, üye ülkelerden birine yapılan herhangi bir saldırının, hepsine yapılmış sayılacağını, kolektif savunma ilkesine ve “ülkelerimizin ve halklarımızın istikrarının korunması ve egemenliğimizin korunması” ilkesine bağlılığımızı vurgulamıştır.

“Filistin halkına yönelik acımasız İsrail saldırganlığı, çoğunluğu kadın ve çocuk olmak üzere on binlerce ölü ve yaralıya yol açtı. İsrail işgal güçlerinin suç eylemlerinde ısrar etmesi ve tüm uluslararası normları açıkça hiçe sayması, bölgesel ve uluslararası barış ve güvenliği tehdit eden ciddi sonuçlara yol açacaktır. İsrail işgal güçlerinin Gazze Şeridi halkına karşı işlediği soykırım suçunu, Gazze Şeridi’nde kıtlığa yol açan kasıtlı kuşatma politikasını ve uluslararası hukuku ve uluslararası insancıl hukuku ihlal ederek Gazze Şeridi’ndeki sivil halkın zorla yerinden edilmesini ve altyapının yıkılmasını amaçlayan uygulamalarını kınıyoruz.” dedi.

Aynı bağlamda, Ekselansları, İşbirliği Konseyi’nin Gazze Şeridi’nde kapsamlı ve acil bir ateşkes anlaşmasına varılması, Filistin halkına uluslararası koruma sağlanması ve her türlü insani yardımın engelsiz erişiminin sağlanması gerekliliği konusundaki ısrarını teyit etti.

“Arap Barış Girişimi ve ilgili uluslararası kararlara uygun olarak, Filistin halkının 4 Haziran 1967 sınırlarında, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız devletini kurmasının meşru hakkını teyit ediyoruz.” diye vurguladı.

Ekselansları Sayın El-Budeyvi ayrıca, Filistin Devleti’ni tanıma kararından dolayı Birleşik Krallık’a derin takdir ve minnettarlığını ifade ederek, bunun adalete ve uluslararası meşruiyete olan güçlü bağlılığı yansıtan ve Filistin halkına özgürlük ve bağımsızlık yolculuğunda bir umut ışığı veren tarihi ve cesur bir karar olduğunu belirtti. Bu adımın, bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasının bölgede adil, kapsamlı ve kalıcı bir barışa ulaşmanın tek yolu olduğuna dair açık bir mesaj olduğunu belirtti.

“İşbirliği Konseyi, uluslararası düzenin kurallarına, iyi komşuluk ilkelerine, ulusal egemenliğe ve toprak bütünlüğüne saygıya, devletlerin içişlerine karışmamaya, güç kullanımından veya güç kullanma tehdidinden kaçınmaya ve uluslarımız ve halklarımız için güvenli ve istikrarlı bir ortam sağlamak amacıyla çatışmaları barışçıl yollarla çözmeye odaklanmanın önemi konusunda kararlı bir duruş sergilemektedir. Deniz güvenliğini ve su yollarını korumanın ve ticari gemilerin hedef alınması, deniz taşımacılığı rotalarının ve uluslararası ticaretin tehdit edilmesi de dahil olmak üzere bölgenin ve dünyanın güvenliğini ve istikrarını tehdit eden faaliyetlerle mücadele etmenin önemini vurguluyoruz.”

Ayrıca, Ekselansları, İşbirliği Konseyi ile Birleşik Krallık arasındaki stratejik ortaklığın, bölgesel ve uluslararası düzeylerde güvenlik, istikrar ve refah temellerini oluşturmayı hedefleyen sağlam tarihi temeller üzerine kurulu olduğunu belirtti. Her iki taraftaki önemli ekonomik figürleri vurgulayan Ekselansları, şunları ekledi: “Ekonomik açıdan, Birleşik Krallık’ın Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerine yaptığı yatırımlar 200 milyar doları aşarken, Konsey’in Birleşik Krallık’a yaptığı yatırımlar 2022’de 60 milyar doları aştı. İki taraf arasındaki ticaret hacmi 2023’te yaklaşık 32 milyar dolara ulaştı.”

Sayın Cumhurbaşkanı, bu göstergelerin, iki taraf arasında tüm ekonomilerimize fayda sağlayacak ve çok sayıda alanda iş birliği için daha geniş ufuklar açacak serbest ticaret anlaşmasının tamamlanması için fırsatın olgunlaştığını teyit ettiğini belirtti. Bu müzakerelerin uzadığını ve anlaşmanın imzalanmasının, bu ilişkide ilerleme yönündeki samimi ortak arzumuzu teyit etmenin tek yolu haline geldiğini belirtti.

“İngiltere Başbakanı’nın Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin liderlerine gönderdiği, iki taraf arasındaki serbest ticaret anlaşması müzakerelerinin sonuçlandırılması yönündeki İngiliz tarafının arzusunu teyit eden mesajını değerli buluyor ve takdir ediyoruz” diye vurguladı.

Ekselansları, bu tarihi stratejik ilişkilerin akademik ve bilimsel olmak üzere birçok düzeyde ulaştığı yüksek statüden gurur duyduğunu ifade etti. Bir süredir Birleşik Krallık genelindeki çeşitli üniversitelerde eğitim gören Körfez kökenli erkek ve kadın öğrenci sayısında artışa tanık olduğumuzu ve İngiliz tarafının Körfez vatandaşlarına sağladığı mükemmel vize kolaylığı sayesinde Körfez kökenli turist sayısında da artış yaşandığını belirtti.