Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Irak Başbakanı ez-Zeydi’nin huzurunda, iki ülke arasında beş anlaşma imzalandı.

Bu kapsamda, Türk Milli Polis Akademisi ile Irak Polis Koleji arasında “Eğitim ve Akademik İşbirliği Mutabakat Muhtırası”, Polis Akademisi Başkanı Murat Balcı ile Irak Başbakanı ve Silahlı Kuvvetler Komutanı Özel Kalem Müdürü General Abdulemir Şammari tarafından imzalandı.

“Gençlik ve Spor Alanlarında Mutabakat Zaptı”na, Gençlik ve Spor Bakanı Osman Aşkın Bak ile Irak Dışişleri Bakanı Fuad Hüseyin imza attı.

“Sınai Mülkiyet Alanında İşbirliği Mutabakat Zaptı”na ise Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır ile Irak Maliye Bakanı Falih Sari tarafından imzalandı.

“Fişhabur-Ovaköy Sınır Kapısı Üzerinden Demiryolu ve Karayolu Taşımacılığına İlişkin Mutabakat Zaptı” ile “Doğal Kaynaklar Karşılığında Irak Cumhuriyeti İçerisinde Ulaştırma Altyapısının Geliştirilmesine İlişkin Çerçeve Mutabakat Zaptı” da Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu ve Irak Ulaştırma Bakanı Veheb Selman Muhammed tarafından imzalandı.

Zeydi: Kalkınma Yolu Projesi üzerinde çalışıyoruz

Ankara’daki Cumhurbaşkanlığı Külliyesi’nde gerçekleşen görüşmelerinin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında konuşan El-Zeydi, iki ülkenin özellikle enerji, ulaşım, eğitim, su kaynakları ve Kalkınma Yolu Projesi alanlarında ikili işbirliğini derinleştirmek için çalıştığını söyledi.

El-Zeydi, “Ziyaretimiz sadece bir protokol meselesi değil, yüzyıllar öncesine dayanan ilişkilerin güçlenmesinin bir işaretidir” dedi.

El-Zeydi, Irak’ın “kardeşliğe dayalı bir ortaklık” aradığını belirterek, iki ülkenin özellikle Körfez’i Irak üzerinden küresel pazarlara bağlamayı amaçlayan büyük bir altyapı girişimi olan Kalkınma Yolu Projesi üzerinde çalıştığını sözlerine ekledi.

“Coğrafya bize doğal olarak iki nehir verdi. Şimdi üçüncü bir nehir istiyoruz. Bu da bir ekonomi nehri olsun ve bu da elbette Kalkınma Yolu’dur” diyerek projeyi iki komşu ülke arasındaki ekonomik işbirliğinin sembolü olarak nitelendirdi.

Erdoğan: İlişkilerimizi güçlendirecek belgeler imzaladık

İmza töreninin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında konuşan Erdoğan, iki liderin bölgesel gelişmeleri, özellikle İran, Suriye ve Filistin’deki gelişmeleri, ayrıca güvenlik, terörle mücadele, enerji ve ulaştırma alanlarındaki ikili işbirliğini görüştüklerini söyledi. Erdoğan, “Önünüzde ilişkilerimizi güçlendirecek belgeler imzaladık” dedi.

Türkiye’nin Irak’ın güvenliğini ve istikrarını kendi güvenliği ve istikrarından ayrı düşünülemeyeceğini belirten yetkili, Ankara’nın Bağdat ile iş birliğini güçlendirme konusundaki kararlılığının altını çizdi.

Erdoğan, “Bundan böyle bölgemizin savaşlar, terörizm veya çatışmalarla değil, kalkınma, refah, huzur ve istikrarla anılması için çaba gösteriyoruz” dedi. Erdoğan, Türkiye ve Irak, “terörden arınmış bir Türkiye” ve daha geniş bir vizyon olan “terörden arınmış bir bölge” hedefine ulaşmak için yakın işbirliği içinde çalışıyorlar ifadesini kullandı.

Erdoğan ayrıca, Türkiye’nin Irak’a ihtiyaç duyulduğu takdirde savunma sanayi ürünleri tedarik etmeye hazır olduğunu belirterek, güvenlik konularındaki iş birliğinin devam ettiğinin altını çizdi.

Irak’la petrol anlaşması sona erdi

Erdoğan ayrıca, “Kerkük üretim sahası, ortak olarak Türk Petrol Şirketi’ne (TPO) verildi. Bugün imzalanan anlaşma, enerji sektöründeki ortaklık açısından tarihi bir adımdır” dedi.

Erdoğan, Türkiye-Irak Ham Petrol Boru Hattı Anlaşması’nın Pazartesi günü itibarıyla sona erdiğini ve iki ülkenin en kısa sürede yeni ve kapsamlı bir enerji işbirliği anlaşması imzalamayı hedeflediğini söyledi, “Amacımız, her iki tarafa da fayda sağlayacak kapsamlı bir enerji iş birliği anlaşmasını en kısa sürede imzalamaktır” dedi.

El-Zeydi’nin Irak’ın Türkiye’ye günde 1 milyon varile kadar petrol sağlayabileceği yönündeki açıklamalarına atıfta bulunan Erdoğan şunları söyledi:

“O, ‘Türkiye’ye günde 1 milyon varil petrol sağlayabiliriz. Başkasına bağımlı kalmayın’ diyor. Bir milyon varil. Evet, doğru Sayın Bakan. Komşumuz Irak’tan 1 milyon varil petrol transfer ettiğimiz anda ihtiyaçlarımızı karşılamış oluruz.”

El-Zeydi bu rakamı doğrulayarak, “Evet, doğru, 1 milyon” diye yanıt verdi.

Kalkınma Yolu Projesi

Erdoğan, mevcut bölgesel güvenlik ortamının enerji ve ulaştırma alanlarındaki işbirliğini daha da kritik hale getirdiğini belirterek, Kalkınma Yolu Projesi’nin her zamankinden daha önemli hale geldiğini söyledi.

“Irak üzerinden Körfez bölgesini dünyaya bağlamayı amaçlayan Kalkınma Yolu Projesi’nin, mevcut gelişmeler ışığında her zamankinden daha önemli hale geldiğini görüyoruz” diyen Erdoğan, el-Zeydi’nin bu girişime olan güçlü bağlılığından memnuniyet duyduğunu da sözlerine ekledi.

Su kaynakları

Ayrıca, iklim değişikliğinden etkilenen iki komşu ülke olarak Türkiye ve Irak’ın su kaynaklarının sürdürülebilir kullanımı konusunda işbirliğini ilerletmeye tamamen kararlı olduğunu söyledi.

Ticaret hacmi

Erdoğan, Ankara’nın geçen yıl 17 milyar dolara yaklaşan ikili ticaret hacmini çok daha yüksek seviyelere çıkarmak istediğini söyledi ve ziyaret sırasında Iraklı bakanlar, Türk iş temsilcileri, müteahhitler ve yatırımcılar arasında yapılan görüşmeleri memnuniyetle karşıladı.

Suriye ile ilişkiler

Ayrıca Türkiye’nin Irak’ın bölgesel entegrasyonu güçlendirme çabalarını, özellikle de Suriye ile olan ilişkilerini desteklediğini belirten yetkili, El-Zeydi’nin Irak Türkmen Cephesi Başkanı ve Kerkük Valisi Salman Ağaoğlu’nu ziyaret heyetine dahil etmesini anlamlı bulduğunu söyledi.

Türk ve Irak Dışişleri Bakanları görüştü

Türk Dışişleri Bakanı Hakan Fidan Salı günü yaptığı açıklamada, Iraklı mevkidaşı Fuad Hüseyin ile Ankara’da enerji, ticaret, ulaştırma, güvenlik ve bölgesel işlerde ikili iş birliğini güçlendirmeye yönelik kapsamlı görüşmeler gerçekleştirdiklerini söyledi.

Fidan, X’te yaptığı bir paylaşımda, “Sınırlarımızı bölgesel iş birliği ve ortak kalkınma alanına dönüştürme hedefimiz doğrultusunda, halklarımızın barış ve güvenliğine doğrudan katkıda bulunacak projelerimize devam ediyoruz” dedi.

Fidan, Iraklı mevkidaşını Türkiye’nin başkentinde ağırlamaktan “çok memnun” olduğunu belirterek, bakanların çok boyutlu iş birliği ve ortak projeleri görüştüklerini söyledi.

Kalkınma Yolu Projesi’ni “Türkiye ve Irak’ı bölgesel bağlantı ve refahın merkezine yerleştirecek stratejik bir vizyon” olarak nitelendirdi.

Fidan, iki bakanın bölgesel ve uluslararası gelişmeler hakkında da kapsamlı görüş alışverişinde bulunduğunu söyledi, “Kardeş ülkemiz Irak’ın istikrar ve güvenliğini kendi istikrar ve güvenliğimizden ayrı görmüyoruz. Karşılıklı güven temelinde her alanda ilişkilerimizi geliştirmeye devam edeceğiz” dedi.

30 milyar dolarlık ticaret hedefi

Türk Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Iraklı mevkidaşı Mustafa Nizar Jumaa ile Ankara’da bir araya geldi.