Pakistan Savunma Bakanı: İsrail, insanlık için bir lanettir

Kurulduğu 1947 yılından bu yana ABD ile uzun soluklu bir müttefiklik ilişkisine sahip olan Pakistan’ın 1948’de ihdas edilen siyonist rejime yönelik ise sert bir tavrı bulunuyor. Pakistan, İsrail devletini resmi olarak tanımamaktadır. Siyonizm’e karşı duruş, Pakistan’ın resmi devlet politikalarından biridir. Hindistan ve İsrail arasındaki askeri ve stratejik işbirliği, Pakistan tarafından bölgesel bir tehdit olarak algılanmaktadır.

Pakistan Savunma Bakanı Khawaja Asif, dün akşam (Perşembe günü) geç saatlerde x hesabından yayınladığı mesajında, “İsrail şeytani ve insanlık için bir lanettir. İslamabad’da barış görüşmeleri sürerken, Lübnan’da soykırım işleniyor” dedi. İsrail’in masum sivilleri de öldürdüğünü söyleyen bakan, “Önce Gazze, sonra İran ve şimdi de Lübnan; kan dökülmesi durmaksızın devam ediyor” diye ekledi. Asif ayrıca, Filistin topraklarında İsrail’i kuranların “cehennemde yanmasını” umduğunu söyledi.

Bu açıklamalar, ABD ve İran’ın Salı günü duyurduğu ve Pakistan’ın arabuluculuğuyla sağlanan iki haftalık ateşkesle bağlantılı devam eden diplomatik çabalara rağmen İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarının yoğunlaştığı bir dönemde geldi.

Pakistanlı arabulucular ve Tahran ateşkesin Lübnan’ı da kapsadığını söylerken, Washington ve Tel Aviv bunu reddetmişti.

Pakistan Başbakanı, Lübnan’ın ateşkese dahil olduğunu ve İsrail’in saldırmaması gerektiğini belirtmesi üzerine İsrail Başbakanı Lübnan’ın ateşkese dahil olmadığını öne sürmüş ve Pakistan Başbakanını yalancı çıkarmıştı. Ardından Trump yönetimi de Netanyahu’ya destek vermiş, Lübnan’ın ateşkese dahil edilmediğini savunmuştu. İran yönetimi ise İsrail’e saldırıları durdurması uyarısında bulunmuş, aksi takdirde karşılık verileceği ve ABD ile görüşmelerin iptal edileceği belirtilmişti. Bunun üzerine Trump İsrail’e saldırıları azaltması talimatı vermiş, Netanyahu da Lübnan’la doğrudan müzakerelere başlayacaklarını duyurmuştu.

Lübnan Sivil Savunma Teşkilatı’na göre, İsrail ordusu ABD-İran ateşkesinin ilan edilmesi ile Çarşamba gününden bu yana Lübnan genelinde en vahşi saldırısını gerçekleştirmiş ve en az 303 Lübnanlı can verdi, 1150 kişi de yaralandı. Lübnan Sağlık Bakanlığı’na göre, İsrail’in 2 Mart’tan bu yana Lübnan’a yönelik genişletilmiş saldırılarında 1.888 kişi öldü ve 6.092 kişi yaralandı.

ABD-İran görüşmeleri

ABD ve İran arasında kırılgan bir ateşkesin devam ettiği bir ortamda, Cumartesi günü İslamabad’da nadir görülen doğrudan görüşmelerin başlamasıyla tüm gözler Pakistan’da.

İki heyetin Cuma günü gelmesi planlandığı için başkent sıkı güvenlik önlemleri altına alındı; kamuoyunda büyük yankı uyandıran görüşmelerin resmi gündemi henüz açıklanmadı.

Dışişleri Bakanı İshak Dar Cuma günü yaptığı açıklamada, katılımcı ülkelerden gelen gazeteciler de dahil olmak üzere tüm delegelere Pakistan’a varışlarında vize verileceğini söyledi.

İslamabad’daki Quaid-i-Azam Üniversitesi’nde uluslararası ilişkiler alanında emekli profesör olan İştiaq Ahmad, Anadolu Ajansı’na verdiği demeçte, “Bölgenin geleceği bu görüşmelere bağlı olduğundan, tüm dünya bu görüşmelerin sonucunu endişeyle izliyor” dedi.

“Elbette, her iki tarafın da zorlu talepleri göz önüne alındığında, bu kolay bir iş olmayacak. Ancak tüm dünya bu görüşmeleri desteklediği için zaman içinde bir uzlaşmaya varacaklarını bekleyebiliriz” diye ekledi Ahmad.

Görüşmeler, Pakistan’ın Çarşamba günü erken saatlerde 14 günlük bir ateşkes sağlamasının ardından gerçekleşti. Bu ateşkes, ABD ve İsrail’in 28 Şubat’ta İran’a ortak saldırılar düzenleyerek 3.000’den fazla kişinin ölümüne, aralarında dönemin dini lideri Ayetullah Ali Hamaney’in de bulunduğu kişilerin ölümüne yol açan 39 günlük çatışmaları sona erdirdi.

Ahmed’e göre, İsrail’in Perşembe günü Lübnan ile doğrudan görüşme yapmayı kabul etmesinin ardından, Cumartesi günü yapılacak görüşmelerin olasılığı “daha umut verici” görünüyor. Bu anlaşma, İsrail güçlerinin Orta Doğu ülkesinde ölümcül saldırılar düzenlemesinden bir gün sonra gerçekleşti.

Beyaz Saray, ABD heyetine Başkan Yardımcısı JD Vance’in başkanlık edeceğini ve heyette ABD Başkanı Donald Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff ile damadı Jared Kushner’ın da yer alacağını doğruladı.

Pakistan kaynakları, İran heyetinin Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ve Meclis Başkanı Bagher Kalibaf’tan oluşacağını belirtti. Tahran’dan heyetin bileşimi hakkında henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

Pakistan hükümeti kaynaklarının Anadolu Ajansı’na daha önce verdiği bilgiye göre, ABD ve İran heyetleri arasındaki görüşmelerde İslamabad’da “kalıcı” bir ateşkes sağlanması amacıyla doğrudan görüşmeler yapılacak. Yaklaşan görüşmelerin bir günden daha uzun sürebileceğini de sözlerine eklediler.

Görüşmeler için henüz bir zaman çerçevesi belirlenmediğini, iki heyet arasında “doğrudan ve dolaylı görüşmelerin” bir karışımı şeklinde gerçekleşeceğini de eklediler.

İshak Dar, görüşmelerde Pakistan’ı temsil edecek.

Bu toplantı, 1979’dan bu yana gerçekleştirilen en önemli üst düzey, yüz yüze görüşme olma özelliğini taşıyor.

Pakistan, Türkiye, Çin, Suudi Arabistan ve Mısır ile birlikte, uzun süren gizli diplomasi çabalarının ardından ABD ve İran arasında iki haftalık bir ateşkes sağlanmasını başardı.